Rodzina zastępcza to forma opieki nad małoletnim dzieckiem, którego biologiczni rodzice są nieznani albo pozbawieni władzy rodzicielskiej, lub którym ją ograniczono. Nie można ustanowić rodziny zastępczej dla dziecka, którego przynajmniej jeden z rodziców ma pełnię władzy rodzicielskiej. Zgodnie z polskim prawem rodziną zastępczą może zostać małżeństwo lub osoba samotna, również z własnymi dziećmi biologicznymi. Rodzicielstwo zastępcze jest formą tymczasowej pomocy - w przeciwieństwie do adopcji, gdzie dziecko trafia na stałe. Rodzina zastępcza nie wie, jak długo wychowanek u niej pozostanie. Zdarza się, że dzieci wracają do swoich rodzinnych domów albo idą do adopcji. Rodzice zastępczy mogą liczyć na wsparcie w postaci zasiłków.
